Toetsenbord testen: welke toets is stuk?
De snelste test heb je al op je computer staan: open het schermtoetsenbord en druk elke toets één keer in. Bij elke aanslag licht de bijbehorende toets op het scherm op. Gebeurt dat niet, dan komt de aanslag niet bij het systeem aan en is de toets of de verbinding het probleem — niet de app waarin je typt. In Windows open je daarvoor het schermtoetsenbord, op een Mac de toetsenbordweergave via de invoerbronnen. Wil je meer weten dan alleen "komt hij aan", gebruik dan een online toetsenbordtester.
Wat een online keyboard-tester laat zien
Een toetsenbordtester is een webpagina met een afbeelding van een toetsenbord die luistert naar de toetsaanslagen in je browser. Elke toets die je indrukt kleurt en blijft daarna vaak gemarkeerd, zodat je in één ronde ziet welke toetsen je nog niet hebt gehad. Goede testers tonen daarbij ook:
- De toetscode die je bord verstuurt, los van welk teken je systeem eruit maakt. Handig om te zien of het probleem in het bord of in de indeling zit.
- Indrukken en loslaten apart (keydown en keyup). Blijft een toets "ingedrukt" staan nadat je hem hebt losgelaten, dan hangt hij.
- Het aantal gelijktijdige toetsen dat doorkomt.
- Herhalingen: hoe vaak dezelfde toets binnen enkele milliseconden wordt gemeld.
De drie dingen die je test
Hangende en dode toetsen
Druk elke toets kort in en kijk of hij oplicht en daarna weer uitgaat. Blijft een toets branden in de tester, dan blijft hij elektrisch gesloten en stuurt je bord onophoudelijk dezelfde toets. Dat merk je in de praktijk aan cursors die wegschieten of vensters die niet reageren. Een toets die helemaal niets doet, hoeft niet defect te zijn: vuil onder de keycap is de meest voorkomende oorzaak. Zie één toets werkt niet en toetsenbord schoonmaken.
Chatter: dubbele aanslagen
Chatter is een versleten of vervuild contact dat bij één druk twee of meer signalen stuurt. In een tekstveld zie je "toettsenbord"; in een tester zie je twee registraties vlak achter elkaar. Test rustig: druk de verdachte toets vijftig keer kort in en tel de tekens. Zit er structureel meer op het scherm dan je aanslagen, dan is het chatter. Verwar het niet met de toetsherhaling van je systeem, die pas na een halve seconde ingedrukt houden begint. De volledige aanpak staat in toetsenbord typt dubbel.
Rollover en ghosting
Rollover is het aantal toetsen dat je tegelijk kunt indrukken zonder dat er één wegvalt. Goedkope membraanborden halen vaak niet meer dan twee of drie gelijktijdige toetsen, en bij bepaalde combinaties valt er dan één weg (ghosting) of komt er een toets door die je niet hebt ingedrukt. Voor typen maakt dat weinig uit, voor gamen wel: W + Shift + Spatie is al een test die sommige borden niet halen.
- Open de tester en houd drie letters tegelijk ingedrukt, bijvoorbeeld Q, W en E. Blijven ze alle drie oplichten?
- Doe hetzelfde met vier, vijf en zes toetsen, verspreid over het bord.
- Test daarna combinaties met Shift en Ctrl erbij; modificatietoetsen tellen op sommige borden mee in de limiet.
- Valt er iets weg, dan is dat een eigenschap van het bord, geen defect. Wie meer nodig heeft, kijkt naar borden met n-key rollover; zie gaming-toetsenborden.
Van test naar oorzaak
| Wat je ziet in de test | Waarschijnlijke oorzaak | Volgende stap |
|---|---|---|
| Geen enkele toets licht op | Verbinding, kabel, accu of stuurprogramma | Toetsenbord werkt niet |
| Toets licht op, maar er komt een ander teken | Verkeerde toetsenbordindeling | Verkeerde tekens |
| Eén toets blijft dood | Vuil of defecte switch | Eén toets werkt niet |
| Dubbele registraties | Chatter | Typt dubbel |
| Aanslagen komen vertraagd binnen | Draadloze storing, filtertoetsen of systeembelasting | Reageert traag |
| Hele rij of blok valt weg | Onderbroken baan in de matrix | Bord of laptopbord vervangen |
Is het bord aan vervanging toe?
Een enkele hangende of dubbel typende toets is bij een mechanisch bord goed te verhelpen: schoonmaken, en als dat niet helpt de switch vervangen. Bij borden met verwisselbare switches gaat dat zonder solderen; zie mechanische switches. Bij een membraanbord loont repareren zelden — de folielaag is niet los te vervangen. Valt bij een laptop een hele rij weg, dan wijst dat op een beschadigde matrix of flatkabel; wat vervanging inhoudt en wanneer je beter een extern bord neemt, staat in laptop-toetsenbord vervangen.
Test een nieuw of tweedehands bord altijd meteen na aankoop, binnen de retourtermijn: alle toetsen, alle modificatietoetsen, het numerieke deel met Num Lock aan én uit, en een paar rolloverproeven. Vijf minuten werk, en je weet of je het houdt.
Veelgestelde vragen
Hoe test ik mijn toetsenbord zonder programma te installeren?
Open het schermtoetsenbord van Windows of de toetsenbordweergave op de Mac: de ingedrukte toets licht daar op. Voor rollover en chatter gebruik je een tester in de browser.
Werkt een online toetsenbordtester ook voor mijn laptop?
Ja. De tester ziet niet welk soort bord je gebruikt; hij reageert op de toetsaanslagen die de browser binnenkrijgt. Wel kunnen de Fn-toetsfuncties ontbreken, want die worden in het bord zelf afgehandeld.
Waarom valt bij drie tegelijk ingedrukte toetsen er één weg?
Dat is de rolloverlimiet van je bord, meestal bij goedkopere membraanmodellen. Het is geen defect, maar wel een reden om bij gamen naar een bord met anti-ghosting te kijken.
Kan een tester zien of mijn toetsenbord vertraging heeft?
Alleen grof. De browser meet ook zijn eigen vertraging mee. Merk je haperingen bij een draadloos bord, test dan met de kabel erin; verdwijnt het dan, dan is het de verbinding.